Gia tốc là gì? Phân loại và công thức tính gia tốc

Gia tốc là gì? Phân loại và công thức tính gia tốc là chủ đề hôm nay pgdninhphuoc.edu.vn cùng bạn tìm hiểu. Hãy đọc thật kĩ bài viết sau để hiểu rõ hơn nhé.!

Gia tốc là một loại đại lượng thường xuất hiện trong phân môn Vật lí mà chúng ta đã học ở chương trình lớp 10 THPT. Vậy bạn có nhớ gia tốc là gì không? Gia tốc của con lắc đơn là gì? Có những loại gia tốc nào và công thức tính gia tốc lớp 10 là gì? Những câu hỏi này sẽ được muahangdambao.com giải đáp ngay trong bài viết dưới đây.

Gia tốc là gì?

Khi bạn phanh đột ngột khi đang di chuyển hoặc máy bay cất cánh trên đường băng, hiện tượng tăng tốc sẽ xuất hiện. Đây là một đại lượng vô cùng quan trọng và có ứng dụng vô cùng to lớn trong nhiều lĩnh vực khác nhau.

Gia tốc Vật lý 10 là gì?
Gia tốc Vật lý 10 là gì?

Gia tốc là một trong những đại lượng cơ bản để mô tả chuyển động của bất kỳ vật nào. Tương tự như vận tốc, gia tốc cũng có hướng nên còn được gọi là đại lượng véc tơ, nghĩa là chúng có cả hướng và độ lớn. Hướng của gia tốc được xác định bởi hướng của lực tác dụng lên vật. Khi một vật chuyển động chậm dần đều thì gia tốc âm. Độ lớn của gia tốc bằng tổng các gia tốc.

Quy ước ký hiệu cho gia tốc là “a”. Theo hệ đơn vị SI tiêu chuẩn quốc tế, đơn vị của gia tốc là m/s2. Gia tốc là thước đo sự thay đổi tốc độ của vận tốc. Khi nhìn vào đại lượng gia tốc, ta dễ dàng phán đoán được vật biến đổi vận tốc nhanh hay chậm. Gia tốc tiếng anh là gia tốc. Gia tốc kế là một công cụ để đo gia tốc.

công thức gia tốc

Một vật chuyển động thẳng đều không đổi hướng sẽ được áp dụng công thức gia tốc tổng quát sau:

công thức gia tốc
công thức gia tốc

Cụ thể trong đó:

  • v1: Sẽ là vận tốc tức thời tại thời điểm t1
  • v2: Sẽ là vận tốc tức thời tại thời điểm t2
  • t1, t2: Thời gian
  • Δv = v2 – v1: Độ biến thiên vận tốc của vật
  • t = t2 – t1: Là thời gian để vật chuyển vận tốc từ v1 sang v2
  • m/s2: Đơn vị gia tốc

Công thức gia tốc góc: M = Iε

Nếu chuyển động quay của một vật dựa trên một trục quay cố định thì nếu áp dụng định luật Newton cho các chuyển động này, ta có thể viết hệ thức liên hệ giữa gia tốc góc dưới dạng: ε và momen lực, momen quán tính. đối với trục quay của vật sẽ là I.

Phân loại các loại gia tốc cơ bản

Trong chương trình phổ thông, chúng ta sẽ được học các dạng gia tốc cơ bản sau:

  • Gia tốc tức thời
  • gia tốc trung bình
  • tăng tốc bình thường
  • gia tốc tiếp tuyến
  • Tổng gia tốc
  • gia tốc trọng trường g

Gia tốc tức thời là gì? Công thức tính như thế nào?

Gia tốc tức thời của một vật dùng để biểu thị sự thay đổi vận tốc của vật đó trong một khoảng thời gian rất nhỏ (tức thời). Gia tốc này sẽ được tính toán thông qua công thức sau:

Công thức tính gia tốc tức thời

Cụ thể, trong đó:

  • v: Là tốc độ chỉ với đơn vị là m/s
  • t: Là kim chỉ thời gian có đơn vị là s

Gia tốc trung bình là gì?

Gia tốc trung bình của một vật biểu thị sự thay đổi vận tốc của vật đó trong một khoảng thời gian cụ thể. Gia tốc trung bình là sự thay đổi vận tốc và được chia cho sự thay đổi thời gian. Chúng được biểu thị bằng công thức sau:

Công thức gia tốc trung bình

Cụ thể, trong đó:

  • Mộtbệnh lao : Ký hiệu cho gia tốc trung bình
  • v: Vận tốc của vật tại thời điểm t
  • VẼ TRANH0 : Vận tốc của vật tại thời điểm t0
  • v là sự thay đổi vận tốc
  • t: là độ biến thiên theo thời gian để v0 trở thành v

Gia tốc bình thường là gì?

Gia tốc bình thường là thước đo sự thay đổi hướng của vận tốc. Đặc điểm của gia tốc pháp tuyến là: Có phương sẽ vuông góc với tiếp tuyến với quỹ đạo của vật và có phương luôn hướng về phía lõm của quỹ đạo. Công thức cho gia tốc này là:

Công thức tính gia tốc bình thường

Cụ thể, trong đó:

  • MộtN: là ký hiệu cho gia tốc bình thường
  • v: Sẽ là vận tốc tức thời có đơn vị là m/s
  • R: Là độ dài bán kính cong có đơn vị là m.

Gia tốc tiếp tuyến là gì?

Gia tốc tiếp tuyến là đại lượng đặc trưng để mô tả sự thay đổi độ lớn của vectơ vận tốc. Gia tốc tiếp tuyến có những đặc điểm cần lưu ý sau: Phương của nó sẽ trùng với phương của tiếp tuyến và phương của nó sẽ cùng chiều khi chuyển động nhanh và ngược chiều khi chuyển động chậm dần. Công thức để có thể tính gia tốc tiếp tuyến như sau:

công thức gia tốc tiếp tuyến

Gia tốc toàn phần là gì?

Gia tốc toàn phần có thể hiểu đơn giản là tổng của hai gia tốc là gia tốc pháp tuyến và gia tốc tiếp tuyến đối với vectơ. Chúng có công thức chính xác như sau:

công thức tính gia tốc toàn phần

  • Trong số đó có:
  • Mộtthành phố: Ký hiệu gia tốc toàn phần
  • MộtN: Biểu tượng cho gia tốc bình thường
  • Mộtt: Ký hiệu gia tốc tiếp tuyến

Gia tốc trọng trường và công thức

Ngoài các loại gia tốc nêu trên, chúng ta còn có một khái niệm nữa gọi là gia tốc trọng trường. Đây là đại lượng riêng của gia tốc tạo bởi lực hấp dẫn của Trái đất tác dụng lên vật. Khi chúng ta bỏ qua yếu tố lực cản không khí, tất cả các vật thể sẽ chịu một gia tốc trọng trường giống hệt nhau đối với khối tâm của vật thể theo các nguyên tắc tương đương.

Gia tốc do trọng trường có quan hệ mật thiết với lực hấp dẫn của Trái Đất
Gia tốc do trọng trường có quan hệ mật thiết với lực hấp dẫn của Trái Đất

Đó là lý do tại sao gia tốc do trọng trường là như nhau đối với mọi vật đối với mọi khối lượng. Gia tốc này thông thường sẽ do lực hút của Trái đất gây ra nên thường sẽ nằm trong khoảng từ 9,78 đến 9,83. Tuy nhiên, theo quy ước, chúng đều được làm tròn thành xấp xỉ 10m/s2. Công thức tính gia tốc trọng trường cụ thể:

  • chiều cao h so với mặt đất:công thức tính gia tốc trọng trường
  • Đối tượng mặt đất h << R:

Trong bài viết trên, chúng tôi đã cung cấp cho bạn đầy đủ kiến ​​thức về khái niệm Gia tốc là gì? cũng như cách phân loại và công thức tính toán của từng loại gia tốc này. Hi vọng chúng sẽ hữu ích cho các bạn trong học tập cũng như trong cuộc sống thực tiễn hàng ngày.


Danh Mục: Là Gì

Leave a Comment